Slaapstoornissen

Wat is het en hoe vaak komt het voor?
Eerst iets over “gezonde slaap”.
Een kind dat voldoende nachtrust heeft gehad, zal over het algemeen de volgende dag op tijd wakker worden. Het kind zal die dag levenslustig zijn, energie hebben en goed de aandacht op school kunnen houden bij wat het doet. Een kind dat onvoldoende heeft geslapen, wordt ’s morgens vaak niet vanzelf wakker. Het kind zal minder vrolijk en levenslustig zijn. Het kind zal meer moeite hebben zich te concentreren op school. Onvoldoende nachtrust kan van invloed zijn op het humeur of het gedrag van het kind. Het kind kan dan moe zijn, sloom zijn of prikkelbaar aan het einde van de dag. Problemen bij het slapen of bij het slapen gaan, komen bij kinderen regelmatig voor. Het is moeilijk om algemene richtlijnen voor de bedtijd te geven. Bedtijd is afhankelijk van de hoeveelheid slaap die een kind nodig heeft en van het moment dat het kind weer opstaat. De behoefte aan slaap verschilt van kind tot kind.

Preventie
Onderstaande adviezen zijn voor kinderen op de basisschoolleeftijd met beginnende slaapproblemen.

Is er een duidelijke oorzaak aan te wijzen?
Als het slapen voor u of uw kind een probleem wordt, kunt u eerst nagaan of er misschien een oorzaak is aan te wijzen en of daar iets aan te doen is.
Is er een vaste regelmaat in het naar bed gaan?
Voelt uw kind zich niet prettig in zijn eigen bed (bijvoorbeeld omdat de kamer niet gezellig of te donker is)?
Slapen er meer kinderen op één kamer, die elkaar wakker houden?
Is uw kind overdag met te veel dingen bezig en overactief?
Is uw kind voor het slapen gaan te druk geweest of te opgewonden om te kunnen slapen (b.v. spannende film of boek)?
Zijn er zaken die uw kind voortdurend bezighouden en die het slapen bemoeilijken (b.v. gezinsuitbreiding, ruzie)?
Is er teveel lawaai in huis (TV) of buiten?

Het kind wil niet naar bed gaan.
De volgende tips kunt U uitproberen: 
U kunt een vaste tijd voor het naar bed gaan met uw kind afspreken. Bijvoorbeeld altijd direct ná een bepaald televisieprogramma.
U kunt uw kind ruim van tevoren vertellen dat het bedtijd wordt. Uw kind kan zich er dan op voorbereiden dat hij/zij bijna naar bed gaat.
Maak van het naar bed gaan een prettig einde van de dag! Een vast terugkerend punt kan het kind een gevoel van rust en veiligheid geven. Bijvoorbeeld elke dag een verhaaltje vertellen.
Een eigen slaapplek voor uw kind is belangrijk. Dit kan een eigen kamer zijn of een eigen slaaphoek die u samen met uw kind hebt ingericht.
Zorg dat het naar bed gaan niet als straf gevoeld wordt. Daarom kunt u uw kind beter niet overdag voor straf naar bed sturen als hij/zij stout is geweest.
Het naar bed gaan moet geen strijd worden tussen u en uw kind. Dit levert onnodige spanningen op, voor uw kind en uzelf.

Moeite met inslapen.
Als uw kind moeite heeft met inslapen kan het zijn dat uw kind minder slaap nodig heeft dan u denkt. Als blijkt dat uw kind overdag toch fit is, kunt u proberen hem of haar een half uur later naar bed te laten gaan. Helpt dit niet dan kunt u beter de tijd aanhouden die het kind gewend was. U kunt dan één van de volgende suggesties uitproberen:
Het is verstandig het kind een tijdje vóór de bedtijd rustig te houden (geen wilde spelletjes, spannende tv., etc.).
U kunt uw kind de gelegenheid geven om over eventuele problemen of spanningen van die dag nog even met u te praten.
Laat uw kind een knuffelbeest meenemen als het daarvan houdt.
Laat uw kind nachtkleding dragen die hetzelf prettig vindt.
Als uw kind in bed ligt, kunt u een verhaal voorlezen of zelf laten lezen.
Voor angstige kinderen kan een nacht- of spaarlampje uitkomst bieden.
Sommige kinderen willen graag de slaapkamerdeur op een kiertje.

Vaak ’s nachts wakker
Een veel voorkomend verschijnsel zijn angstdromen, waarbij een kleuter gillend wakker wordt. Dit verschijnsel is onschuldig en neemt af als het kind ouder wordt. Na troosten en geruststellen zal uw kind weer rustig verder slapen.
Een prettige slaapomgeving en het op een rustige en gezellige manier naar bed gaan kunnen gunstige invloed hebben op het voorkomen van angstdromen.
Wanneer u uw kind bij u in bed neemt, is de kans groot dat dit een gewoonte gaat worden. Het kind wil dan steeds vaker bij u in bed slapen. Deze gewoonte is later heel moeilijk terug te draaien. Het is daarom belangrijk dat het bij u in bed slapeneen uitzondering blijft!

Hulp vragen
Neem allereerst contact op met uw huisarts eventueel in samenspraak met de school of kinderopvang van uw kind.